เทวฤทธิ์ มณีฉาย

วันนี้ (30 มิถุนายน 2569) ในการประชุมวุฒิสภา วาระพิจารณาร่าง พ.ร.บ.สร้างเสริมสังคมสันติสุข พ.ศ. .... วาระ 2 ซึ่งคณะกรรมาธิการ (กมธ.) วิสามัญพิจารณาเสร็จแล้ว ในขั้นตอนการพิจารณารายมาตรา ผมในฐานะกรรมาธิการเสียงข้างน้อยได้อภิปรายเสนอขอสงวนความเห็นในมาตรา 3 โดยเสนอให้มีการเปิดช่องนิรโทษกรรมแก่ผู้กระทำความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 เฉพาะกลุ่มเยาวชนที่มีอายุต่ำกว่า 18 ปีในขณะกระทำความผิด . แม้ร่าง พ.ร.บ. ฉบับนี้จะมีการล็อกหลักการไม่ให้มีการนิรโทษกรรมใน 3 ฐานความผิดหลัก คือ คดีทุจริตประพฤติมิชอบ คดีมาตรา 112 และคดีที่ทำให้ผู้อื่นถึงแก่ชีวิตหรือบาดเจ็บสาหัส แต่เมื่อพิจารณาตามข้อเท็จจริงแล้วในกลุ่มเยาวชนอายุต่ำกว่า 18 ปีไม่พบว่ามีผู้กระทำความผิดในฐานคดีทุจริตหรือคดีที่ทำให้ผู้อื่นถึงแก่ชีวิต แต่มีเพียงคดีตามมาตรา 112 เท่านั้น . ผมเสนอว่ากระบวนการนี้เป็นความคิดแบบกระบวนการยุติธรรมเชิงสมานฉันท์เพื่อหวังฟื้นฟูและหาทางออกร่วมกัน ให้เรากลับมาอยู่ร่วมกันในสังคมสันติสุขโดยไม่ได้มุ่งหวังผลที่จะประหัตประหาร ลงโทษ หรือแก้แค้นทดแทนกัน . พร้อมกันนี้ยังได้หยิบยกตัวอย่างในอดีตหลังเหตุการณ์ 6 ตุลาคม 25...

วันนี้ นอกจาก วุฒิสภาผ่านร่างพระราชบัญญัติสร้างเสริมสังคมสันติสุข พ.ศ. .... ในวาระ 2 และ 3 แล้วนั้น มีประเด็น สว.แก้ไขบางส่วน แต่ไม่ได้กระทบในสาระสำคัญของร่าง พรบ.นี้ คาดว่าเมื่อส่งไปยัง สส.แล้ว สส.จะเห็นชอบ จะส่งผลให้ผู้ที่ถูกดำเนินคดีอันมีมูลเหตุมาจากความขัดแย้งทางการเมืองหรือแรงจูงใจทางการเมืองในรอบ 20 ปีที่ผ่านมาจะได้รับการนิรโทษกรรม . จริงอยู่ที่ร่าง พร็บ.นี้ มิให้มีผลนิรโทษกรรม แก่ผู้กระทำผิดฐานทุจริตหรือประพฤติมิชอบ และการกระทำความผิดที่ทำให้ผู้อื่นถึงแก่ความตายหรือเป็นเหตุให้ผู้อื่นได้รับอันตรายสาหัส รวมทั้งคดี ม.112 ซึ่งล็อคไว้ตั้งแต่ส่วนของหลักการบองร่าง พรบ. ตั้งแต่วาระ 1 ของ สส. แล้วนั้น แม้ ม.112 ที่ผ่านมาจะเป็นประเด็นที่เป็นหัวใจของความขัดแย้ง ซึ่งผมอภิปรายทั้งในสภา ในเวทีสาธารณะ รวมทั้งในที่ประชุม กมธ.ที่ผมเองเป็น กมธ.ด้วยก็ตาม อันที่จริงในอดีตก็เคยมีการนิรโทษกรรมฐานความผิดนี้ . แม้ พรบ. นี้จะล็อค “มิให้มีผลนิรโทษกรรม” กับความผิด ม.112 แต่ไม่ได้ห้ามการใช้กลไกอื่นสำหรับกระบวนการยุติธรรม เช่น การบริหารโทษ โดยเฉพาะ “การคุมขังในสถานที่คุมขัง” แทนที่จะไปคุมขังรวมในเรือนจำ ซึ...

วันนี้ (30 มิถุนายน 2569) ในการประชุมวุฒิสภา ผมได้ปรึกษาหารือต่อที่ประชุมวุฒิสภา ส่งสัญญานเตือนไปยังสำนักงานประกันสังคม (สปส.) และกระทรวงแรงงาน ให้เร่งปรับปรุงการประชาสัมพันธ์และอำนวยความสะดวกแก่ประชาชน หลังพบยอดผู้ลงทะเบียนใช้สิทธิเลือกตั้งคณะกรรมการประกันสังคม (บอร์ดประกันสังคม) ที่จะเกิดขึ้นในวันที่ 27 กันยายนนี้ ยังคงอยู่ในระดับที่ต่ำมาก . กองทุนประกันสังคมถือเป็นกองทุนขนาดใหญ่ที่มีมูลค่าสูงถึง 2.85 ล้านล้านบาท ครอบคลุมผู้ประกันตน 3 มาตรา รวมกว่า 24.7 ล้านราย ซึ่งในอดีต บอร์ดประกันสังคมทั้ง 3 ฝ่าย (รัฐ, นายจ้าง, ลูกจ้าง) มาจากการแต่งตั้งทั้งหมด จนกระทั่งปี 2566 ที่ผ่านมา ถือเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ที่ฝั่งลูกจ้างและนายจ้างมาจากการเลือกตั้ง และการเลือกตั้งในวันที่ 27 กันยายนนี้ จะเป็นการเลือกตั้งครั้งที่ 2 . อย่างไรก็ตาม จากรายงานกระบวนการเปิดให้ผู้มีสิทธิเลือกลงทะเบียนตั้งแต่วันที่ 1 มิถุนายนที่ผ่านมา และจะสิ้นสุดในวันที่ 15 กรกฎาคมนี้ (เหลือเวลาอีกเพียงครึ่งเดือน หรือ 1 ใน 3 ของระยะเวลาทั้งหมด) กลับพบตัวเลขผู้มาลงทะเบียนที่น่ากังวล โดยพบว่าฝั่งผู้ประกอบการ (นายจ้าง): ลงทะเบียนเ...

วันนี้ (29 มิถุนายน 2569) ในการประชุมวุฒิสภาเพื่อพิจารณารายงานสรุปผลการดำเนินการตามยุทธศาสตร์ชาติประจำปี 2568 ผมได้อภิปรายถึงประเด็นการต่อต้านการทุจริตและประพฤติมิชอบ ซึ่งถือเป็นหัวใจสำคัญของรัฐธรรมนูญฉบับปี 2560 โดยตั้งข้อสังเกตถึงความล้มเหลวในการบรรลุเป้าหมายที่ตั้งไว้ . แม้ยุทธศาสตร์ชาติจะตั้งเป้าหมายคะแนนดัชนีการรับรู้การทุจริต (CPI) ในปี 2570 ไว้ที่อันดับไม่เกิน 43 และคะแนนไม่น้อยกว่า 57 แต่สถานการณ์จริงกลับสวนทางกัน โดยข้อมูลล่าสุดปี 2568 พบว่าประเทศไทยอยู่ในอันดับที่ 116 ด้วยคะแนนเพียง 33 ซึ่งถือเป็นระดับที่ต่ำที่สุดในรอบ 19 ปี และอยู่ในเกณฑ์ที่แย่กว่าประเทศเพื่อนบ้านหลายประเทศ . นอกจากนี้ผมยังได้ตั้งคำถามถึงวิธีการรายงานผลในเอกสารยุทธศาสตร์ชาติที่มีการนำตัวชี้วัดด้านคุณธรรมและความโปร่งใสของหน่วยงานภาครัฐ (ITA) มาถ่วงน้ำหนักกับคะแนน CPI เพื่อทำให้ภาพรวมดูดีขึ้นจนอยู่ในเกณฑ์ "ใกล้เคียงการบรรลุเป้าหมาย" โดยผมมองว่าเป็นการคำนวณที่ผิดฝาผิดตัวและอาจไม่ได้สะท้อนข้อเท็จจริงอย่างตรงไปตรงมา เพราะช่องโหว่ด้านการทุจริตและการเอื้อประโยชน์ยังคงเป็นปัญหาใหญ่ที่ต่างชาติยังคงจับตาและ...

วันนี้ (29 มิถุนายน 2569) ในที่ประชุมวุฒิสภา มีวาระพิจารณารายงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567 และ พ.ศ. 2568 ของศาลปกครองและสำนักงานศาลปกครอง โดยผมได้ร่วมอภิปรายตั้งข้อสังเกตเกี่ยวกับตัวชี้วัดผลงานและประเด็นความโปร่งใสในหลักสูตรอบรมผู้บริหารระดับสูงของศาลปกครอง . จากการตรวจสอบรายงานประจำปีพบว่าศาลปกครองสามารถทำผลงานผ่านเกณฑ์ตามเป้าหมายพื้นฐานได้ 4 จาก 5 ตัวชี้วัด ทั้งในปี 2567 และ 2568 โดยตัวชี้วัดที่ไม่ผ่านเกณฑ์คือเรื่องจำนวนคดีที่พิจารณาแล้วเสร็จ ซึ่งเรื่องนี้เข้าใจได้เนื่องจากมีปริมาณคดีเข้าสู่การพิจารณาเป็นจำนวนมาก สะท้อนถึงการเป็นที่พึ่งของประชาชนที่ได้รับความเดือดร้อนจากการถูกละเมิดโดยรัฐ . อย่างไรก็ตามมีสิ่งที่น่าสังเกต คือ ตัวชี้วัดที่ 1 เกี่ยวกับร้อยละของประชาชนที่มีความเชื่อมั่นต่อการอำนวยความยุติธรรม ซึ่งผลการประเมินทะลุเป้าหมายไปสูงมาก โดยปี 2567 อยู่ที่ร้อยละ 95.12 และปี 2568 สูงถึงร้อยละ 98.13 จากเป้าหมายที่ตั้งไว้ร้อยละ 91 จึงต้องการสอบถามถึงระเบียบวิธีวิจัยและกระบวนการออกแบบการสำรวจว่ามีที่มาอย่างไร . อีกประเด็นสำคัญที่ผมหยิบยกขึ้นมาอภิปรายคือหลักสูตรนักบริหารระดับสูงในกระบ...

กว่าสามทศวรรษที่คำว่า “เสรีภาพในการสมาคม” และ “สิทธิในการเจรจาต่อรองร่วม” ที่แรงงานไทยรณรงค์กันทุกปีถูกทำให้หยุดนิ่งอยู่ในหน้ากระดาษของรายงานผลการศึกษาฉบับแล้วฉบับเล่า ขบวนการแรงงานไทยส่งต่อข้อเรียกร้องให้รัฐบาลให้สัตยาบันอนุสัญญาองค์การแรงงานระหว่างประเทศ (ILO) ฉบับที่ 87 และ 98 จากรุ่นสู่รุ่น ผ่านการเปลี่ยนผ่านของรัฐบาลมาหลายยุคสมัย แต่สิ่งหนึ่งที่เป็นเสมือนมรดกตกทอดที่น่ากังขาที่สุดในระบบราชการไทยคือการจัดตั้ง “คณะกรรมการศึกษา” “คณะอนุกรรมการ” และ “คณะทำงานย่อย” ซ้ำแล้วซ้ำเล่า ราวกับว่าความเดือดร้อนของมนุษย์เงินเดือนและผู้ใช้แรงงานเป็นโจทย์หินที่ไม่เคยหาคำตอบสำเร็จ . ความเคลื่อนไหวล่าสุดของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานในการลงนามแต่งตั้งคณะทำงานภาครัฐเพื่อ “ศึกษา” เรื่องการให้สัตยาบันอนุสัญญาทั้งสองฉบับนี้อีกครั้งจึงหนีไม่พ้นที่จะถูกตั้งคำถามว่านี่คือความตั้งใจจริงในการยกระดับสิทธิแรงงานหรือเป็นเพียงแค่กลไกในการประวิงเวลาเพื่อลดกระแสกดดันของพี่น้องแรงงานที่เรียกร้องเรื่องนี้ในวันแรงงานของทุกปีเท่านั้น . หากย้อนมองกลับไปเพียงไม่กี่ก้าวในยุคของรัฐบาลพรรคเพื่อไทยเองเมื่อปี 2566 ก็เคยมีกา...

เมื่อวันที่ 26 มิถุนายน 2569 คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จัดงานเสวนาเนื่องในโอกาสเปิดตัวรายงาน “ปัญหาการดำเนินคดีทางไกล: สำรวจข้อกฎหมาย ผลกระทบ และข้อเสนอเพื่อการเปลี่ยนแปลง” ที่ห้อง Law Chula Learning Space โดยมี ผศ. ดร.พัชร์ นิยมศิลป เป็นผู้ดำเนินรายการ และมีวิทยากรประกอบด้วย รศ. สาวตรี สุขศรี ผศ. ฐิติรัตน์ ทิพย์สัมฤทธิ์กุล และ อ. ดร. คงสัจจา สุวรรณเพ็ชร จากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ร่วมด้วยอธิวัฒน์ เส้งคุ่ย ทนายความสิทธิมนุษยชน และ พ.ต.อ. ชิษณุพงศ์ ไหวดี จากกองบังคับการปราบปรามการกระทำความผิดเกี่ยวกับอาชญากรรมทางเทคโนโลยี . ช่วงเริ่มต้นของการเสวนา ผศ. ดร.พัชร์ได้เปิดประเด็นโดยขอให้วิทยากรบอกเล่าถึงสถานการณ์ที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน ซึ่งอธิวัฒน์ในฐานะทนายความเครือข่ายศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชนประจำจังหวัดสงขลาได้สะท้อนปัญหาจากการทำคดีตามมาตรา 112 ว่าคดีส่วนใหญ่มักเกิดขึ้นในพื้นที่ห่างไกลของจังหวัดพัทลุง เช่น สถานีตำรวจภูธรทะเลน้อย ควนขนุน ตะโหมด และศรีนครินทร์ เนื่องจากกลุ่มคนรักสถาบันฯ อ้างว่าพบเห็นโพสต์ที่กระทำความผิดขณะนั่งรถผ่านพื้นที่ดังกล่าว การแจ้งความในลักษณ...

วานนี้ (25 มิ.ย.) ผมในฐานะคณะกรรมการขับเคลื่อนโครงการสมาชิกวุฒิสภาพบประชาชน กลุ่มภาคกลาง (ตอนล่าง) เดินทางร่วมกับคณะมารับฟังปัญหาของประชาชนชนที่ห้องประชุมองค์การบริหารส่วนตำบลปลายโพงพาง อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม โดยมีส่วนราชการและประชาชนในพื้นที่มาร่วมรับฟังและสะท้อนปัญหา . สำหรับปัญหาและข้อเสนอของประชาชนในพื้นที่ประกอบด้วย ให้ภาครัฐเร่งแก้ปัญหาน้ำมะพร้าวปลอม กำหนดมาตรฐานตรวจสอบคุณภาพ และเพิ่มบทลงโทษ เพื่อคุ้มครองผู้บริโภคและรักษาภาพลักษณ์สินค้าไทย, ผลักดัน “ล้งกลาง” (ตามนโยบายที่รัฐมนตรีเคยพูดไว้) เพื่อเพิ่มอำนาจต่อรองให้เกษตรกร ลดการผูกขาด และรักษาเสถียรภาพราคามะพร้าว นอกจากนี้ยังมีปัญหาปลาหมอคางดำ ควรสนับสนุนงานวิจัย เครื่องมือกำจัด ศึกษาผลกระทบอย่างรอบด้าน ต่อเนื่องและมีประสิทธิภาพ เรื่องอื่นๆ เช่น ปัญหาการขาดราคากลางของเรือดูดเลน ทำให้ไม่สามารถดำเนินการได้ ปัญหาน้ำเค็มลุก น้ำทะเลหนุน การบริหารจัดการน้ำ การบริหารจัดการถนนการก่อสร้างทางแม่กลอง-ปากท่อ ไฟส่องสว่างข้างทาง และทางยูเทิร์นใต้สะพานที่มักประสบปัญหาน้ำท่วม ฯลฯ . สำหรับประเด็นปัญหาที่รับฟังนั้นจะช่วยกันดำเนินการทวงถามจา...

เมื่อวันที่ 20 มิถุนายน 2569 ที่ห้องสีดา โรงแรมรัตนโกสินทร์ มูลนิธิทนง โพธิ์อ่าน จัดงานเสวนาในหัวข้อ "ส่องอดีต มองปัจจุบัน สู่ประกันสังคมในอนาคต" เนื่องในโอกาสครบรอบ 35 ปีการหายตัวไปของทนง โพธิ์อ่าน อดีตประธานสภาองค์การลูกจ้าง สภาแรงงานแห่งประเทศไทย ซึ่งเป็นผู้นำสำคัญในการผลักดันพระราชบัญญัติประกันสังคมและสิทธิแรงงานในด้านต่าง ๆ ตลอดจนเป็นผู้นำแรงงานที่ร่วมคัดค้านการรัฐประหารเมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2534 จนกระทั่งถูกบังคับสูญหาย . สำหรับกิจกรรมในช่วงเช้า อาจารย์ศักดินา ฉัตรกุล ณ อยุธยา นักวิชาการด้านแรงงาน ได้นำเสนอถึงพัฒนาการของการต่อสู้เพื่อระบบประกันสังคม โดยระบุว่าขบวนการดังกล่าวไม่ได้เริ่มต้นขึ้นในปี 2533 หรือเมื่อแรกเริ่มมี พรบ. ประกันสังคม หากแต่สืบเนื่องยาวนานมาตั้งแต่ก่อนการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 โดยเฉพาะหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 พรรคสหชีพและองค์กรแรงงานได้ร่วมกันผลักดันแนวคิดระบบประกันสังคมแห่งชาติ ทว่าต้องหยุดชะงักลงจากการรัฐประหารในปี พ.ศ. 2490 . ต่อมาในปี พ.ศ. 2497 ได้มีการตรากฎหมายประกันสังคมฉบับแรกขึ้นในสมัยรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม เนื่องจากรัฐบาลต้อง...

มีคูหาได้ในกระบวนการร่างรัฐธรรมนูญ . วันก่อนผมได้มีโอกาสให้สัมภาาษณ์ผ่านรายการ "ทันข่าววุฒิสภา" กรณีที่ร่วมคณะ สส. สว. ไปคุยกับ ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ 3 คน ถึงประเด็นปัญหาการร่างรัฐธรรมนูญ ถือเป็น "จุดเปลี่ยน" สำคัญที่ช่วยคลายความอึมครึมทางการเมืองไปได้พอสมควร . ปลดล็อก "สสร. เลือกตั้ง 100%" ทำได้ ศาลไม่ได้ห้าม . ที่ผ่านมาฝ่ายการเมืองถกเถียงกันหนักมากว่า คำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญที่ 18/2568 ห้ามไม่ให้ประชาชนมีคูหาเลือกตั้ง สสร. (สภาร่างรัฐธรรมนูญ) โดยตรงหรือไม่ จาากการพูดคุยดังกล่าวประธานศาลรัฐธรรมนูญ ได้ความชัดเจนว่า "การมีคูหาเลือกตั้ง สสร. สามารถทำได้" ซึ่งไม่ถือว่าขัดคำวินิจฉัยของศาล . แม้ทางเทคนิค เลือกตัวแทนได้ แต่เลือก "คนจับปากกาเขียน" โดยตรงไม่ได้ . ประธานศาล รธน. อธิบายว่า สิ่งที่ศาลกังวลในคำวินิจฉัย คือการให้ประชาชนไปเลือกตั้ง "กรรมาธิการยกร่าง" หรือช่างเทคนิคที่จะมาจับปากกาเขียนกฎหมายโดยตรง เพราะอาจเขียนบทบัญญัติทางกฎหมายไม่ได้ . ทางออกคือ ประชาชนสามารถเลือก สสร. เข้ามาเป็นตัวแทนได้ 100% แล้วให้ สสร. หรืออาจจะให้สภา ห...

เมื่อวันที่ 28 เม.ย.ที่ผ่านมา ประธานวุฒิสภาอนุญาตให้ตั้งเป็นกระทู้ถาม หัวข้อ "ความคืบหน้าในการตรวจสอบการเคลื่อนย้าย "อนุสาวรีย์พิทักษ์รัฐธรรมนูญ" โบราณสถานที่สูญหายกว่า 7 ปี" กับ รมว.วัฒนธรรม แล้ว แต่ขณะนี้ยังไม่ได้รับการตอบจาก รมว.วัฒนธรรม วันนี้ครอบรอบ 94 ปี เปลี่ยนแปลงการปกครอง อนุสาวรีย์นี้ เป็นสิ่งรำลึกจากเหตุการณ์ต่อเนื่องในห่วงเหตุการณ์นั้น หวังว่าจะได้รับคำตอบเร็วนี้ . อนึ่ง เมื่อวันที่ 28 ธ.ค.2561 หรือเมือกว่า 7 ปีที่แล้ว อนุสาวรีย์ฯ โบราณสถาน ตาม พ.ร.บ.โบราณสถาน โบราณวัตถุ ศิลปวัตถุ และพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พ.ศ. 2504 ที่ตั้งอยู่บริเวณวงเวียนหลักสี่ ถูกเคลื่อนย้ายและหายไปอย่างไร้ร่องรอย แม้ที่ผ่านมาจะมีความพยายามติดตามหาจากนักวิชาการและสื่อมวลชน แต่กลับยังไม่ได้รับคำตอบที่ชัดเจน จึงตั้งกระทู้ถามไปยัง รมว.วัฒนธรรม ในฐานะผู้กำกับดูแลกรมศิลปากรว่า ได้ตรวจสอบการเคลื่อนย้ายและการหายไปของอนุสาวรีย์ฯนี้หรือไม่ หากได้ติดตามผลเป็นอย่างไร ใครเป็นผู้เคลื่อนย้าย และการเคลื่อนย้ายดังกล่าวมีการขออนุญาตหรือไม่ หรือหากไม่มีการตรวจสอบเหตุใดถึงไม่ตรวจสอบ ขอทราบรายละเอียด อี...

เมื่อวันที่ 23 มิถุนายน 2569 ในการประชุมวุฒิสภามีการพิจารณาญัตติเรื่อง ขอให้วุฒิสภาพิจารณาศึกษาผลกระทบจากการสิ้นสุดอายุใบอนุญาตทีวีดิจิทัล พ.ศ. 2572 และทิศทางการกำกับดูแล รูปแบบการอนุญาต การบริหารจัดการคลื่นความถี่และโครงสร้างอุตสาหกรรมโทรทัศน์ของไทยในอนาคต ซึ่งเสนอโดย สว. สุทนต์ กล้าการขาย ซึ่งผมได้ร่วมอภิปรายสนับสนุนญัตติดังกล่าวโดยชี้ให้เห็นถึงความจำเป็นเร่งด่วนในการเตรียมความพร้อมและกำหนดทิศทางของอุตสาหกรรมสื่อโทรทัศน์ไทย . ประเด็นสำคัญที่ภาคผู้ประกอบการ สมาคมวิชาชีพสื่อมวลชน และผู้บริโภคต่างเรียกร้องร่วมกันในขณะนี้ คือ ความชัดเจนเกี่ยวกับแผนนำทางหรือโรดแมป (Roadmap) จากทางภาครัฐว่าจะดำเนินการอย่างไรต่อไปเมื่อใบอนุญาตเดิมสิ้นสุดลงในปี 2572 ซึ่งปัจจุบันเหลือเวลาสำหรับการเตรียมตัวอีกไม่ถึง 3 ปีเท่านั้น หากมีความชัดเจนเกิดขึ้นก็จะเป็นการสร้างแรงจูงใจและช่วยให้ภาคธุรกิจสามารถวางแผนและออกแบบแนวทางการลงทุนต่อไปได้ . อย่างไรก็ตามจากการติดตามการประชุมคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กสทช.) เมื่อช่วงที่ผ่านมาพบว่าที่ประชุมร่วมของ กสทช. ยังไม่ได้มีการลง...

วันนี้ (23 มิถุนายน 2569) ในการประชุมวุฒิสภา ผมได้หารือต่อที่ประชุมก่อนการลงมติขอให้วุฒิสภาพิจารณาเพื่อมีมติมิให้เปิดเผยบันทึกการประชุม จำนวน 4 ครั้ง และรายงานลับของคณะกรรมาธิการสามัญเพื่อทำหน้าที่ตรวจสอบประวัติ ความประพฤติ และพฤติกรรมทางจริยธรรมของบุคคลผู้ได้รับการเสนอชื่อให้ดำรงตำแหน่งตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ โดยเรียกร้องให้มีการปรับเปลี่ยนแนวทางการพิจารณารายงานของคณะกรรมาธิการสามัญตรวจสอบประวัติ ความประพฤติ และพฤติกรรมทางจริยธรรม จากเดิมที่เป็นรายงานลับให้เป็นรายงานเปิดเผย เพื่อสร้างความโปร่งใสและสร้างความเชื่อมั่นต่อประชาชน . ผมอ้างถึงเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ มาตรา 129 ที่ต้องการให้การทำงานของกรรมาธิการเป็นไปเพื่อประโยชน์ของประชาชน พร้อมทั้งตั้งข้อสังเกตถึงข้อบังคับการประชุมวุฒิสภา ข้อ 110 วรรค 2 ที่กำหนดให้รายงานตรวจสอบประวัติจัดทำเป็นความลับได้เพียงบางส่วน แต่ในทางปฏิบัติปัจจุบัน รายงานเหล่านี้กลับถูกปกปิดเป็นความลับสูงถึงร้อยละ 95-99 และมีส่วนที่เปิดเผยต่อสาธารณะเพียงร้อยละ 1-5 เท่านั้น ซึ่งไม่สอดคล้องกับข้อบังคับดังกล่าว . นอกจากนี้ผมยังได้หยิบยกตัวอย่างมาตรฐานการทำงานในอดีตช่วงปี พ...

วันนี้ (23 มิถุนายน 2569) ในการประชุมวุฒิสภาที่มีวาระพิจารณาให้ความเห็นชอบบุคคลผู้ได้รับการเสนอชื่อให้ดำรงตำแหน่งตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ผมร่วมอภิปรายทักท้วงเกี่ยวกับคุณสมบัติและความเหมาะสมของศาสตราจารย์จักรพงศ์ วิวัฒน์วานิช ผู้ได้รับการเสนอชื่อ . ประเด็นสำคัญที่ผมหยิบยกขึ้นมาคือความเห็นแย้งในคณะกรรมการสรรหา ซึ่งพบว่าประธานศาลฎีกาได้แสดงความเห็นแย้งว่าศาสตราจารย์จักรพงษ์อาจไม่มีคุณสมบัติตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 200 วรรคหนึ่ง (4) ที่กำหนดไว้สำหรับผู้ทรงคุณวุฒิสายรัฐศาสตร์หรือรัฐประศาสนศาสตร์ ซึ่งผมมองว่าความเห็นจากผู้เชี่ยวชาญในสายงานกระบวนการยุติธรรมระดับสูงเช่นนี้มีน้ำหนักที่ไม่อาจมองข้ามได้ และเมื่อพิจารณาเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญตามเอกสารความมุ่งหมายรายมาตราของคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ จะพบว่าข้อกำหนดเรื่องคุณวุฒิไม่ได้มีไว้เพียงเพื่อสิทธิ์ในการสมัครเท่านั้น แต่ต้องการให้ตุลาการนำความรู้ความสามารถเฉพาะทางนั้นไปใช้ปฏิบัติหน้าที่จริง ซึ่งศาสตราจารย์จักรพงษ์มีความเชี่ยวชาญที่เหมาะสมกับมาตรา 200 วรรคหนึ่ง (3) ในสัดส่วนผู้ทรงคุณวุฒิทางนิติศาสตร์มากกว่า . จากการตรวจสอบประวัติการศึกษาและการทำงานอย่างล...

วันนี้ (22 มิถุนายน 2569) ในการประชุมวุฒิสภา วาระพิจารณารายงานผลการปฏิบัติงานของสำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 ผมได้ร่วมอภิปรายตั้งคำถามสำคัญต่อการทำงานของ สตง. โดยเปิดประเด็นด้วยการตั้งคำถามถึงเหตุการณ์อาคารของ สตง. ถล่มลงมาทั้งที่อยู่ห่างจากจุดศูนย์กลางแผ่นดินไหวเป็นพันกิโลเมตร และเป็นเพียงอาคารเดียวในบริเวณนั้นที่ได้รับความเสียหายอย่างรุนแรงซึ่งถือเป็นเรื่องที่ผิดปกติอย่างยิ่ง พร้อมเน้นย้ำว่า สตง. เป็นหน่วยงานหลักที่มีหน้าที่ตรวจสอบความโปร่งใสขององค์กรอื่น ดังนั้นเมื่อเกิดเหตุการณ์เช่นนี้กับตนเองจะตรวจสอบเพียงแค่กระบวนการตามระบบปกติทั่วไปไม่ได้ เพราะหากไม่สามารถทำความจริงให้กระจ่างและสร้างความอธิบายที่ชัดเจนแก่สังคมได้ก็จะส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นศรัทธา และอาจทำให้หน่วยงานอื่นที่ถูก สตง. ตรวจสอบเกิดความเคลือบแคลงสงสัยในการทำหน้าที่ได้ . ประเด็นต่อมาผมได้ทักท้วงตอนหนึ่งของรายงานเกี่ยวกับการประเมินอัตราส่วนผลประโยชน์ต่อค่าใช้จ่าย (Benefit-Cost Ratio) โดยตั้งข้อสังเกตว่า สตง. ได้รับงบประมาณปีดังกล่าวจำนวน 3,357.09 ล้านบาท และมีการระบุว่าสามารถสร้างผลประโย...

วันนี้ (22 มิถุนายน 2569) ผมได้ร่วมอภิปรายในที่ประชุมวุฒิสภาเพื่อสนับสนุนรายงานการศึกษาข้อกฎหมาย แนวทางการกำกับดูแล และการส่งเสริมการให้บริการแพร่ภาพและเสียงผ่านโครงข่ายอินเทอร์เน็ต (OTT) ของคณะกรรมาธิการการเทคโนโลยีสารสนเทศ การสื่อสาร และการโทรคมนาคม . โดยชี้ให้เห็นว่าการเข้ามาของแพลตฟอร์ม OTT ระดับโลกมีส่วนสำคัญในการนำเม็ดเงินมหาศาลเข้ามาช่วยยกระดับคุณภาพการผลิตผลงานของไทยและเป็นช่องทางขับเคลื่อนผลงานสร้างสรรค์ของไทยออกไปสู่สายตาชาวโลก อย่างไรก็ตามการเติบโตนี้กลับมาพร้อมกับปัญหาความเหลื่อมล้ำในการแข่งขัน เนื่องจากกฎหมายที่ก้าวไม่ทันเทคโนโลยีทำให้แพลตฟอร์มต่างชาติสามารถเข้ามาใช้โครงสร้างพื้นฐานในสังคมไทยสร้างรายได้และผลกำไรไหลออกนอกประเทศโดยไม่ต้องเสียภาษี ในขณะที่ผู้ประกอบการไทยกลับต้องแบกรับภาระทั้งการขอใบอนุญาต การปฏิบัติตามกฎเกณฑ์ของ กสทช. และการเสียภาษีอย่างเต็มเม็ดเต็มหน่วย ซึ่งถือเป็นการแข่งขันที่ไม่สมดุล ด้วยเหตุนี้ผมจึงเห็นด้วยกับข้อเสนอในรายงานที่จะให้มีการผลักดันภาษีบริการดิจิทัลรวมถึงการจัดตั้งกองทุนพัฒนา OTT เพื่อขับเคลื่อนอุตสาหกรรมในระยะยาว . ผมยังได้ตั้งข้อสังเกตเพิ่ม...

พรุ่งนี้ (23 มิ.ย.) วุฒิสภามีวาระให้ความเห็นชอบ "จักรพงศ์ วิวัฒน์วานิช" ศาสตราจารย์ คณะตํารวจศาสตร์ โรงเรียนนายร้อยตํารวจ เป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ในฐานะ "ผู้ทรงคุณวุฒิสาขารัฐศาสตร์หรือรัฐประศาสนศาสตร์" ตามรัฐธรรมนูญ ม.200 (4) ประเด็นมีอยู่ว่า แกมีคุณสมบัติตรงจริงหรือไม่ เป็นผู้ทรงคุณวุฒิด้านนี้หรือเปล่า คำถามนี้ไม่ใช่แค่ผม แต่ตอนชั้น กรรมการสรรหาฯ ก็มีประเด็นนี้ จนต้องมีการลงมติและ 6 เสียเห็นว่าตรง อีก 2 เสียงเห็นว่าไม่ตรง 1 ใน 2 เสียงนั้นคือประธานศาลฎีกาด้วยที่เห็นว่า "ไม่ตรง"   . ทีนี้หลักฐานะหนึ่งที่ จักรพงศ์ อ้างว่าตนเองมีผลงานเป็นที่ประจักษ์ในสาขารัฐประศาสนศาสตร์คือแกเขียนหนังสือ "กลยุทธ์ศึกษาและคู่มือปฏิบัติงาน หลักและทฤษฎีการสอบสวน" [ดูภาพประกอบที่แกอ้างในรายงาน กก.สรรหา] ทีนี้ผมลองไปดูว่าหนังสือดังกล่าวเป็นหนังสือ "รัฐประศาสนศาสตร์" หรือ นิติศาสตร์และกฎหมายมากกว่ากัน . 1. ไปเช็คในห้องสมุดในหมวดที่อยู่ของตำรา รัฐศาสตร์หรือรัฐประศาสนศาสตร์ ที่จะอยู่ในหมวด FJ ไม่พบ แต่กลับพบอยู่ในหมวด KG ซึ่งเป็นหมวดกฎหมายและตำราทางนิติศาสตร์ . 2....

ชวนคุยวันอาทิตย์ที่ 21 มิ.ย.2569 - เก็บตกวงคุยระหว่าง สส. สว. กับตุลาการศาลรัฐธรรมนูญเมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมา กับผลยืนยันเกี่ยวกับคำวินิจฉัยที่ 18/2568 ยันมีคูหาเลือก สสร.ได้ แต่คนยกร่างไม่ได้ - ชวนจับตามอังคารนี้ สว.จะลงมติเห็นชอบตุลาการศาลรัฐธรรมนูญคนใหม่แต่นครินทร์ หรือไม่ หลังตีตกไปแล้ว 2 รอบ

ท่ามกลางกระแสความเดือดดาลของฉากการพิจารณาคดีและพล็อตสุดเข้มข้นของซีรีส์กฎหมายสะท้อนสังคมที่มาแรงที่สุดบน Netflix ในช่วงที่ผ่านมา ซึ่งเป็นงานกำกับของ “ ณฐพล บุญประกอบ” (ผู้กำกับจาก “สงครามส่งด่วน” และภาพยนตร์สารคดี “เอหิปัสสิโก”) อย่าง “ #ทนายปีศาจ ” สิ่งที่ทำให้ผู้ชมหลายคนโดยเฉพาะคนทำงานสายสังคมและสื่อมวลชนต้องหยุดคิด คือ การที่ซีรีส์ไม่ได้ทำหน้าที่เพียงแค่มอบความบันเทิงในชั้นศาลแบบซีรีส์แนวเดียวกัน แต่ยอมใช้เวลาส่วนหนึ่งขุดลึกเข้าไปในบาดแผลที่ใจกลางอุตสาหกรรมพันล้านของไทย นั่นคือ "วิกฤตแรงงานประมงข้ามชาติ" . ซีรีส์หยิบเอาสารตั้งต้นมาจากเรื่องจริงในหน้าข่าวเมื่อราว ๆ 10 ปีก่อน ช่วงเวลาที่ประเทศไทยถูกสหภาพยุโรป (EU) แจก "ใบเหลือง" (IUU Fishing) จากปัญหาการทำประมงผิดกฎหมายและการค้ามนุษย์เหนือน่านน้ำ พล็อตย่อยที่คนดูหลายคนพากันชื่นชมคือบทบาทของ "เซยะ" แรงงานข้ามชาติ ตัวละครนี้ไม่ได้ถูกเขียนขึ้นมาเพื่อให้คนดูสงสารในฐานะเหยื่อที่อ่อนแอ แต่เป็นภาพแทนของเหยื่ออาชญากรรมทางโครงสร้างที่ถอดสำเนามาจากชีวิตจริงของแรงงานประมงข้ามชาติที่ถูดพลัดพรากจากบ้าน . ผ่านคดีของเซ...

วันนี้ (19 มิ.ย.) เวลา 10.00 น ที่สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ ผมได้ร่วมเดินทางไปกับ กมธ.พัฒนาการเมืองฯ สว. และ กมธ.กิจการศาล องค์กรอิสระฯ เข้าพบ นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ ประธานศาลรัฐธรรมนูญ อุดม รัฐอมฤตและสราวุธ ทรงศิวิไล ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ เพื่อรับฟังข้อมูลและแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับคำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญที่ 18/2568 แนวทางการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญและการจัดให้มีสภาร่างรัฐธรรมนูญ (สสร.) เพื่อจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ . ในการหารือได้มีการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับสาระสำคัญและผลทางกฎหมายของคำวินิจฉัยดังกล่าว รวมทั้งแนวทางการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญ การจัดให้มี สสร. เพื่อจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ตลอดจนประเด็นรูปแบบและกลไกการมีส่วนร่วมของประชาชน ในกระบวนการจัดทำรัฐธรรมนูญเพื่อให้การดำเนินการดังกล่าวเป็นไปโดยชอบธรรม . โดยสรุปข้อกังวลที่ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญมีประเด็นนี้มาในคำวินิจฉัยเพราะเห็นว่าคนที่ลงมือร่างอาจถ้ามาจากการเลือกโดยตรง[นั่นหมายถึง คนที่จะทำหน้าที่ “ยกร่าง” นั่นเอง] เพราะอาจไม่สามารถร่างได้เนื่องจากขาดความรู้ในเทคนิคการร่าง แต่ไม่ได้หมายความว่า จะไม่มีคูหา ประชาชนสามารถเลือกผู...

คุยกันวันที่ 16 มิ.ย.2569 - คลิป กกต.เก็บโพยฮั้ว สว. - ร่างวิธีการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ กับประเด็นที่มาของ สสร. และอำนาจของ สว. - ยื่นประธานศาลฎีกาในฐานะประธานคณะกรรมการสรรหา กกต.

วันนี้ (15 มิถุนายน 2569) ในที่ประชุมวุฒิสภา ผมได้ร่วมอภิปรายอภิปรายวาระพิจารณารายงานประจำปี 2568 ของกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) โดยเริ่มจากการตั้งคำถามถึงประสิทธิภาพและความเสมอภาคในการจัดสรรงบประมาณของ กสศ. โดยระบุว่าแม้จะชื่นชมที่รายงานระบุว่าสามารถรักษาอัตราเด็กให้คงอยู่ในระบบการศึกษาได้สูงถึงร้อยละ 96.08 รวมถึงมีการวิเคราะห์ปัจจัยอุปสรรคด้านการเรียน สุขภาพกาย และภาวะทุพโภชนาการที่ทำให้เด็กหลุดออกจากระบบการศึกษา แต่กองทุนฯ ต้องไม่ลืมปัจจัยเชิงพื้นที่และชาติพันธุ์ด้วย . ผมได้หยิบยกข้อมูลสถิติปี 2567 จากบทสัมภาษณ์ของผู้จัดการ กสศ. ผ่านสื่อ The Active (Thai PBS) มาแสดงต่อที่ประชุม โดยชี้ว่ามีจังหวัดที่มีอัตราเด็กหลุดออกจากระบบสูงกว่าค่าเฉลี่ยประเทศซึ่งอยู่ที่ร้อยละ 8.42 อยู่ถึง 22 จังหวัด โดยเฉพาะจังหวัดตากที่สูงถึงร้อยละ 33 รองลงมาเป็นสมุทรสาครร้อยละ 24 และแม่ฮ่องสอน . จังหวัดที่เป็นเขตโรงงานและย่านอุตสาหกรรมอย่างสมุทรสาคร สมุทรปราการ ปทุมธานี หรือกรุงเทพมหานคร พ่อแม่แรงงานย้ายถิ่นมักพาลูกหลานมาด้วย ซึ่งหากพวกเขายังไม่ได้งานที่มั่นคงและมีค่าใช้จ่ายแฝงทางการศึกษา เด็กก็เส...

เมื่อสักครู่นี้ผมได้เสนอญัตติด้วยวาจาขอให้เลื่อนการพิจารณาให้ความเห็นชอบบุคคลผู้ได้รับการเสนอชื่อให้ดำรงตำแหน่งเลขาธิการคณะกรรมการกฤษฎีกาและตำแหน่งตุลาการศาลปกครองสูงสุด ออกไปก่อนเพื่อรอฟังผลคดีการทุจริตการเลือกสมาชิกวุฒิสภา . โดยผมให้เหตุผลว่าขณะนี้คดีที่ กกต. ดำเนินการพิจารณา สว. กว่า 130 ท่านกำลังอยู่ในชั้นการพิจารณาของ กกต. ใหญ่สุดท้ายและคาดว่าจะได้คำตอบภายในเดือนสิงหาคมนี้ จึงเสนอให้วุฒิสภาพิจารณาชะลอการพิจารณาให้ความเห็นชอบเลขาธิการกฤษฎีกาและคณะตุลาการศาลปกครองสูงสุด   . ซึ่งการชะลอนี้ไม่ได้ทำให้อำนาจของ สว. เสียไป หากแต่ภายในเดือนสิงหาคมนี้มีความชัดเจนจาก กกต. ทาง สว. ก็ยังสามารถกลับมาพิจารณาให้ความเห็นชอบได้อยู่ดี แต่หาก สว. ยังดึงดันให้ความเห็นชอบในห้วงเวลานี้จะส่งผลเสีย 2 ทาง ทางหนึ่งคือจะเป็นที่เคลือบแคลงสงสัยแก่สังคม อีกทางหากไม่เห็นชอบก็จะไม่เป็นธรรมแก่ผู้ถูกเสนอชื่อ . ทั้งนี้หลังจากผมเสนอญัตติมีสมาชิกวุฒิสภาหลายรายแสดงความไม่เห็นด้วยกับญัตติของผม โดยส่วนใหญ่ชี้ว่าเรื่องนี้ไม่เกี่ยวข้องกับคดีความของวุฒิสภา หากแต่เป็นเรื่องการเลื่อนไหลตามระบบราชการ และทั้งเลขาธิการกฤษฎ...

เมื่อวานนี้ (11 มิถุนายน 2569) เพจสำนักข่าว The Isaan Record ได้จัดเสวนาออนไลน์ในหัวข้อ “คดีฟ้องปิดปาก: ศึกษาคำแนะนำประธานศาลฎีกา” โดยมีผู้ร่วมพูดคุยประกอบด้วย สฤณี อาชวานันทกุล นักวิชาการอิสระ นรเศรษฐ์ นาหนองตูม ทนายความจากศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชน สุณัย ผาสุข ที่ปรึกษา Human Rights Watch ประเทศไทย โกวิท โพธิสาร บรรณาธิการ The Isaan Record ดำเนินรายการโดย หทัยรัตน์ พหลทัพ บรรณาธิการบริหาร The Isaan Record . [ การฟ้องปิดปากสื่อมวลชนกับการทำให้ผู้ส่งสารเงียบเสียง ] . โกวิทเปิดเผยว่าตอนที่หทัยรัตน์ได้รับหมายศาลก่อนตนก็เป็นห่วง เนื่องจากการโดนคดีความไม่ใช่เรื่องสนุกและเป็นภาระหลายประการไม่ใช่แค่เรื่องการพิสูจน์และต่อสู้คดี หากกระบวนการยุติธรรมไว้ใจได้และมีมาตรฐานก็จะไม่ค่อยกังวล แต่คดีฟ้องปิดปากมักต้องต่อสู้ยืดเยื้อยาวนานจนบั่นทอนกำลังใจที่เคยมีในช่วงต้น เมื่อทราบว่าถอนฟ้องหทัยรัตน์ไปแล้วก็โล่งใจขึ้นเพราะจะได้มุ่งมั่นกับการทำงานมากขึ้น . แต่หลังจากนั้นสัปดาห์หนึ่งหมายศาลก็ส่งถึงมือตน แม้จะเตรียมใจไว้แล้วว่าน่าจะโดนฟ้องทั้งคู่ในฐานะบรรณาธิการสื่อก็ตาม การโดนคดีความทำให้การทำงานสื่อสา...