เทวฤทธิ์ มณีฉาย

ในวันที่ 8 มีนาคมของทุกปี เมื่อปฏิทินเวียนมาถึง “วันสตรีสากล” เรามักเห็นภาพลักษณ์ของการเฉลิมฉลองที่ฉาบเคลือบด้วยความสวยงาม การมอบช่อดอกไม้ หรือการจัดเวทีเชิดชูเกียรติสตรีผู้ประสบความสำเร็จในชนชั้นนำ ภาพเหล่านี้วนเวียนจนอาจทำให้ “ที่มาและความหมาย” อันเข้มข้นถูกกลบฝังไว้ภายใต้กิจกรรมเชิงสัญลักษณ์ จนเราเกือบหลงลืมไปว่า แท้จริงแล้ววันนี้มีต้นธารมาจากการต่อสู้ที่อาบไปด้วยเลือดเนื้อและหยาดเหงื่อของกรรมกรหญิง และมีรากฐานดั้งเดิมมาจาก “วันแรงงานสตรีสากล” ดังสัญลักษณ์กำปั้นที่ปรากฎบนตราของวันสตรีสากล . ย้อนกลับไปในช่วงรุ่งอรุณของยุคอุตสาหกรรม แรงงานหญิงคือกลุ่มคนที่ถูกกดขี่ซ้ำซ้อน ทั้งในฐานะแรงงานและในฐานะเพศสภาพ โศกนาฏกรรมเมื่อวันที่ 8 มีนาคม พ.ศ. 2400 ที่นิวยอร์ก ประเทศสหรัฐอเมริกา ซึ่งมีกรรมกรหญิงเสียชีวิตถึง 119 คนจากการลอบวางเพลิงโรงงานขณะชุมนุมเรียกร้องความเป็นธรรม คือรอยแผลที่ย้ำเตือนว่าสิทธิสตรีไม่ได้มาจากการร้องขอแต่แลกมาด้วยชีวิต ต่อมาในปี พ.ศ. 2453 ‘คลารา เซทคิน’ นักการเมืองสังคมนิยมจึงได้เสนอให้โลกมีวันสตรีสากล เพื่อเป็นสัญลักษณ์ของการต่อสู้เพื่อชั่วโมงการทำงาน 8 ชั่วโมง ค่าจ้างที่...