เทวฤทธิ์ มณีฉาย

วานนี้ (30 มิถุนายน 2569) ในการประชุมวุฒิสภา วาระการพิจารณารายงานของผู้สอบบัญชีและรายงานการเงินสำนักงานศาลยุติธรรม สำหรับปีสิ้นสุดวันที่ 30 กันยายน 2568 ผมได้ร่วมอภิปรายตั้งข้อสังเกตและซักถามถึงการดำเนินงานของสำนักงานศาลยุติธรรมใน 3 ประเด็นสำคัญซึ่งเกี่ยวข้องกับการเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมของประชาชนและภาพลักษณ์ความเป็นกลางของศาล . ประเด็นแรกผมได้ตั้งข้อสังเกตถึงรายได้จากค่าธรรมเนียมศาลตามที่ปรากฏในรายงานงบแสดงผลการดำเนินงานฯ ซึ่งระบุว่าในปีงบประมาณ 2568 สำนักงานศาลยุติธรรมมีรายได้ส่วนนี้ 4,187.66 ล้านบาท ขณะที่ปี 2567 จัดเก็บได้ 3,867.05 ล้านบาท เท่ากับเพิ่มขึ้น 320.61 ล้านบาท หรือเกือบ 10% . เรื่องนี้แม้จะเข้าใจได้ว่าค่าธรรมเนียมศาลมีส่วนช่วยป้องกันการฟ้องร้องคดีแบบพร่ำเพรื่อเพื่อลดปัญหาคดีล้นศาล แต่ในอีกด้านหนึ่งตัวเลขที่เพิ่มขึ้นนี้อาจกระทบต่อการตัดสินใจในการเข้าสู่กระบวนการยุติธรรมของประชาชน แม้จะมีช่องทางให้ผู้มีรายได้น้อยขอยกเว้นค่าธรรมเนียมได้แต่ก็ยังต้องขึ้นอยู่กับดุลพินิจของศาล จึงได้ตั้งคำถามไปยังสำนักงานศาลยุติธรรมว่าได้มีการประเมินผลกระทบของการจัดเก็บค่าธรรมเนียมที่เพิ่มขึ้...