บทความ

เข้าใจใหม่ กฎหมาย ป.ป.ช.ล่าสุด เป็น "กลไกคุ้มครองพยาน" มากกว่า "Anti SLAPP"

รูปภาพ
จากกรณีที่ คณะกรรมการร่วมภาคเอกชน 3 สถาบัน (กกร.) ออกมาเปิดเผยข้อมูลหน่วยงานรัฐรับสินบน จนมีการข่มขู่ดำเนินคดีจากหน่วยงานที่ติดโผไปจนถึงคนในรัฐบาล ไม่ใช่ไปตรวจสอบดำเนินคดีผู้เรียกรับสินบน แต่จะดำเนินคดี กกร. หรือคนที่ออกมาพูดเรื่องนี้ . ประเด็นหนึ่งที่ถูกนำมาอ้าง หรือเรียกประชาสัมพันธ์ตั้งแต่ พ.ร.ป.ปปช. ฉบับแก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับ 2) ที่ประกาศใช้เมื่อ มิ.ย.ปีที่แล้ว ว่าเป็นกฎหมายปกป้องการฟ้องปิดปาก หรือ Anti SLAPP แม้แต่ล่าสุดคุณวิชา มหาคุณ ให้สัมภาษณ์รายการเจาะลึกทั่งไทยวันนี้ ก็ยังออกมายืนยันเช่นนั้น แต่เมื่อพิจารณาดูแล้วแม้กฎหมายนี้บัญญัติให้ ป.ป.ช.คุ้มครองคนที่ออกมา "ให้ถ้อยคำ แจ้งข้อมูลหรือเบาะแส ส่งพยานหลักฐานหรือแสดงความคิดเห็น" จริง (ดู ม.132 ตามภาพประกอบ)   . แต่ต้องเน้นย้ำว่า สิ่งเหล่านั้นต้องให้ "แก่ ป.ป.ช.หรือพนักงานเจ้าหน้าที่" และต้องเป็นเรื่องที่อยู่ในอำนาจหน้าที่ของ ป.ป.ช.ด้วย จะได้รับการคุ้มครองไม่ต้องรับผิดทั้งทาง "อาญา แพ่งและวินัย" อีกทั้งยังมีกลไกในร้องเรียนและการคุ้มครอง ตาม ม.132/1 132/2 และ 132/3 เหมือนเป็นกลไกคุ้มครองพยานมากกว่า . จะ...

เจตจำนงประชาชนบนทางแพร่ง: จากรัฐธรรมนูญใหม่สู่นิรโทษกรรม ม.112

รูปภาพ
  ผลการออกเสียงประชามติเมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมาไม่ได้เป็นเพียงการส่งเสียงว่าประชาชนต้องการรัฐธรรมนูญฉบับใหม่เท่านั้น แต่ยังมีนัยยะที่ชี้ชัดว่าสังคมไทยได้ "บอกเลิก" และปฏิเสธที่จะอยู่ร่วมกับรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 อย่างสิ้นเชิง ประชาชนได้ชั่งตวงวัดอย่างถี่ถ้วนแล้วว่าปัญหาที่ฝังรากลึกอยู่ในกลไกของรัฐธรรมนูญปี 2560 คือสิ่งที่พวกเขาไม่ปรารถนาจะทนแบกรับอีกต่อไป สิ่งที่ควรจะเกิดขึ้นหลังจากนี้จึงควรเป็นเพียงกระบวนการทำให้เจตจำนงดังกล่าวสำเร็จลุล่วง . เป็นเรื่องน่าเสียดายและชวนให้ตะหงิดใจมาตั้งแต่การไม่ปรากฏวาระนี้ในคำแถลงนโยบายของรัฐบาล จนกระทั่งถึงเส้นตายสำคัญที่คณะรัฐมนตรีมีมติร้องขอต่อรัฐสภาให้พิจารณาร่างพระราชบัญญัติต่าง ๆ ตามมาตรา 147 ภายในกำหนด 60 วัน (ซึ่งครบกำหนดในวันที่ 15 พฤษภาคมนี้) ปรากฏว่าจากร่างกฎหมายที่ค้างอยู่ 116 ฉบับ รัฐบาลเลือกร้องขอให้พิจารณาต่อเพียง 34 ฉบับ และที่น่าผิดหวังที่สุดคือการหล่นหายไปของร่างรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติม มาตรา 256 และเพิ่มหมวด 15/1 ซึ่งค้างอยู่ในการพิจารณาวาระที่ 2 ของรัฐสภา . แม้รัฐธรรมนูญจะไม่ได้ระบุเงื่อนเวลา...

จี้รัฐเอาผิดผู้ก่อมลพิษปลาหมอคางดำ รองอธิบดี ทช. ยันต้องระบุจำเลยให้ได้ก่อนฟ้อง

รูปภาพ
วันนี้ (14 พฤษภาคม 2569) — ในเวทีสัมมนา "มิติใหม่แห่งการบริหารจัดการปลาหมอคางดำ : สู่การใช้ประโยชน์และเพิ่มมูลค่า" จัดโดยคณะกรรมาธิการการเกษตรและสหกรณ์ วุฒิสภา ณ อาคารรัฐสภา ผมได้ตั้งคำถามคมกริบถึงกระบวนการตรวจสอบและความรับผิดชอบของผู้ที่เกี่ยวข้องกับการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำ ซึ่งปัจจุบันยังคงสร้างความเดือดร้อนแก่เกษตรกรและระบบนิเวศอย่างต่อเนื่อง ซึ่งที่ผ่านมาผมได้พยายามตั้งกระทู้ถามต่อรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมมาโดยตลอด แต่ยังไม่ได้รับคำตอบที่ชัดเจน การบริหารจัดการที่ผ่านมามันมีลักษณะกะปริกกะปรอย จนกระทั่งเกิดการระบาดและขยายพื้นที่ออกไปเรื่อย ๆ พร้อมระบุว่าปัญหานี้ดำเนินมายาวนานกว่า 16 ปีแล้ว โดยไม่มีการจัดการอย่างจริงจังและต่อเนื่อง ผมตั้งข้อสังเกตเพิ่มเติมว่าการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำส่งผลกระทบโดยตรงต่อทรัพยากรสัตว์น้ำ ซึ่งถือเป็นทรัพยากรธรรมชาติตามนิยามของพระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อม อาจเข้าข่ายความรับผิดตามมาตรา 97 ของกฎหมายดังกล่าว และเรียกร้องให้มีการสอบสวนตรวจสอบผู้กระทำผิดหรือผู้ที่มีส...

เมื่อข้อมูลถูกใช้เป็นอาวุธ และสิทธิมนุษยชนกลายเป็นเป้าหมายของการโจมตี

รูปภาพ
เมื่อวานนี้ (13 พฤษภาคม 2569) ที่ SCC Creative Space สำนักกลางนักเรียนคริสเตียน (สนค.) แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล ประเทศไทย จัดเวทีเสวนา Talk อะ Rights ในหัวข้อ “IO: ความจริง ผลกระทบ ความรับผิดชอบ และมาตรการแก้ไข เมื่อข้อมูลถูกใช้เป็นอาวุธ และสิทธิมนุษยชนกลายเป็นเป้าหมายของการโจมตี” โดยรวบรวมนักวิจัย นักข่าว นักวิชาการ ตัวแทนภาครัฐ และสมาชิกวุฒิสภา เพื่อร่วมแลกเปลี่ยนในประเด็นปฏิบัติการข้อมูลข่าวสาร (Information Operation หรือ IO) ซึ่งกำลังทวีความรุนแรงในสังคมไทย เวทีครั้งนี้มีปาฐกถาโดย ผศ. ดร.จันจิรา สมบัติพูนศิริ นักวิจัยจากสถาบัน The German Institute for Global and Area Studies (GIGA) และมีวิทยากรร่วมเสวนาได้แก่ ฐปณีย์ เอียดศรีไชย จากสำนักข่าว The Reporters สฤณี อาชวานันทกุล นักวิชาการด้านธุรกิจและการเงิน นรีลักษณ์ แพไชยภูมิ จากกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ กระทรวงยุติธรรม เทวฤทธิ์ มณีฉาย สมาชิกวุฒิสภา และชัยฤทธิ์ ยนเปี่ยม จากสมาคมนักข่าวนักหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย โดยมี อภิสิทธิ์ ดุจดาจากสำนักข่าว TODAY เป็นผู้ดำเนินรายการ . [ IO คืออะไร และทำงานอย่างไร ] . ผศ. ดร.จันจิรา สมบัติพูน...

รัฐต้องทบทวน 'แลนด์บริดจ์ - SEC' - ยกความล้มเหลว EEC เป็นบทเรียน คนใต้ต้องมีสิทธิ์กำหนดอนาคตตัวเอง

รูปภาพ
  วันนี้ (12 พฤษภาคม 2568) ในที่ประชุมวุฒิสภา วาระพิจารณารายงานการศึกษาโครงการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านการคมนาคมขนส่งเพื่อพัฒนาระเบียงเศรษฐกิจภาคใต้เชื่อมโยงการขนส่งระหว่างอ่าวไทยและอันดามัน หรือโครงการ “แลนด์บริดจ์” ผมได้ร่วมอภิปรายโดยแสดงความเห็นพ้องกับรายงานของคณะกรรมาธิการการคมนาคมว่ามีความรอบด้าน แต่ได้ตั้งข้อสังเกตสำคัญหลายประการ โดยเฉพาะประเด็นความเชื่อมโยงที่คลุมเครือระหว่างโครงการแลนด์บริดจ์และร่าง พรบ. ระเบียงเศรษฐกิจภาคใต้ (SEC) . เริ่มต้นที่ความสับสนในระดับนโยบาย มีความขัดแย้งกันของข้อมูลจากฝั่งรัฐบาล ตั้งแต่ช่วงปลายเดือนเมษายนถึงต้นเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา ซึ่งรัฐมนตรีว่าการและรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคมยืนยันว่าโครงการแลนด์บริดจ์ต้องเดินคู่ไปกับการเร่งเดินหน้าร่าง พรบ. SEC เพื่อกำหนดสิทธิประโยชน์และพื้นที่ แต่ในเวลาต่อมาประธานวิปรัฐบาลกลับระบุว่าโครงการแลนด์บริดจ์กับร่าง พรบ. SEC เป็นคนละส่วนกัน และ ครม. ยังไม่ได้ยืนยันร่างกฎหมายดังกล่าว ซึ่งสะท้อนถึงความไม่ชัดเจนว่าสุดท้ายแล้วทิศทางกฎหมายที่จะมารองรับการลงทุนนี้จะมีหน้าตาเป็นอย่างไร . ในประเด็นเรื่องทิศทางการพัฒนาภา...

ครบเส้นตาย 60 วัน รัฐบาลต้องเร่งขอสภาฯ แก้ รธน. ตามสัญญาที่นายกฯ เคยให้ไว้

รูปภาพ
  วันนี้ (12 พฤษภาคม 2569) ผมได้ปรึกษาหารือต่อที่ประชุมวุฒิสภาไปยังสำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี และคณะรัฐมนตรี (ครม.) เพื่อเรียกร้องให้ดำเนินการตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 147 ในการร้องขอต่อรัฐสภาเพื่อพิจารณาร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ..) พุทธศักราช .... (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา 256 และเพิ่มหมวด 15/1) ที่ยังคงค้างอยู่จากการยุบสภาครั้งก่อน . โดยที่เมื่อประมาณกลางเดือนธันวาคม ได้มีกระบวนการประชุมร่วมกันของรัฐสภาเพื่อพิจารณาร่างแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญ มาตรา 256 และหมวด 15/1 ว่าด้วยวิธีการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ แต่กระบวนการดังกล่าวต้องหยุดชะงักลงเนื่องจากการยุบสภาในขณะที่ร่างกฎหมายกำลังอยู่ระหว่างการพิจารณาในวาระที่ 2 . ผมได้เน้นย้ำว่าความกังวลเรื่องการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ควรจะหมดไป เนื่องจากผลการออกเสียงประชามติเมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา ประชาชนกว่า 21 ล้านเสียงได้เห็นชอบให้มีการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ซึ่งสอดคล้องกับท่าทีของนายกรัฐมนตรีที่เคยให้สัมภาษณ์ในรายการ "กรรมกรข่าว คุยนอกจอ" ของคุณสรยุทธ สุทัศนะจินดา เมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ว่า “เสียงประชามติไ...

'พีมูฟ' จี้รัฐบาลทบทวนมติยกเลิก 'โฉนดชุมชน' ชี้ละเมิดสิทธิประชาชน เตรียมระดมพลใหญ่ 18-19 พ.ค. นี้ หากไร้คำตอบ

รูปภาพ
  เมื่อวันที่ 11 พฤษภาคม 2569 จรัสศรี จันทร์อ้าย ตัวแทนสหพันธ์เกษตรกรภาคเหนือ และพชร คำชำนาญ ตัวแทนขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม (P-MOVE) เปิดเผยถึงผลกระทบและความไม่โปร่งใสของรัฐบาลภายใต้การนำของอนุทิน ชาญวีรกูล กรณีการออกมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 5 พฤษภาคม 2567 เพื่อยกเลิกระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการจัดให้มีโฉนดชุมชน พ.ศ. 2553 . จรัสศรี ระบุว่า โฉนดชุมชนมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อเกษตรกรและผู้ที่อยู่อาศัยในเขตป่าอนุรักษ์และป่าสงวน เนื่องจากเป็นการเปิดโอกาสให้ชุมชนได้ออกแบบการจัดการที่ดินตามวิถีวัฒนธรรมและความเชื่อของตนเอง มีกลไกควบคุมไม่ให้มีการขายที่ดินเปลี่ยนมือให้คนนอก ซึ่งต่างจากนโยบายของรัฐบาลที่มักใช้กฎหมายควบคุมและสั่งการจากส่วนกลางโดยไม่ถามความต้องการของประชาชน . “โฉนดชุมชนคือหลังพิงของพวกเรา เมื่อรัฐยกเลิกโดยไม่มีมาตรการรองรับ ชาวบ้านก็ถูกเจ้าหน้าที่คุกคามและถูกฟ้องร้องดำเนินคดี ทั้งจากหน่วยงานรัฐและนายทุนที่จ้องเก็งกำไรที่ดิน” จรัสศรีกล่าว . ด้านพชรตั้งข้อสังเกตถึงกระบวนการยกเลิกโฉนดชุมชนที่ผิดปกติ โดยระบุว่าเมื่อวันที่ 27 เมษายนที่ผ่านมา ตัวแทนรัฐบาลพึ่งจะมีการเ...